Tihar

Tihar

Het Nepalese festival Tihar is ook wel bekend als Dipawali, Bhai Tika, Laxmi Puja of als het feest van het licht. Het is een vijf-daags festival, dat kort na Dashain wordt gevierd. Tihar heeft alles te maken met:

  • aanbidding van verschillende dieren: kraai, hond, koe
  • aanbidding van Hindoeïstische godin van het geluk en rijkdom Laxmi
  • koken en eten van een geweldig feestmaal
  • broers en zussen die elkaar cadeau’s geven
  • vliegers
  • het versieren van huizen en straten
  • kaartspelen met familie en vrienden
  • rusten en ontspannen
  • en sluit af met tika (een speciale tijdelijke markering op het voorhoofd.

De laatste dag van Tihar is Tika dag of in de volksmond Bhai Tika dag (Bhai = broer). Tihar is het feest voor broers en zussen die elkaar een lang en gelukkig leven toewensen. Als je geen broer of zus hebt, kies je een van je vrienden daarvoor uit. Die keuze maak je voor het leven. Dus kies verstandig. Jaarlijks word je band sterker, vooral met Tihar. Tihar is het meest populaire festival in Nepal. Dus, hou je Topi (Nepalees hoedje) vast want plezier maken is het devies.

1e dag van Tihar: kraaien – Vroeg in de ochtend van de eerste dag van Tihar bereiden gezinnen een goede maaltijd. Ieder familielid neemt de eerste portie eten mee naar buiten om de kraaien te voeren. Kraaien (Kag in het Nepalees) worden beschouwd als de boodschappers van de Heer van de Dood, Yama. Er is een populair Nepalees bijgeloof over kraaien: Als de kraaien kraaien, komt er verdriet. Op deze dag worden kraaien vereerd om het geluk te bewaren. Als er geen kraaien zijn, worden andere vogels vereerd. Tihar gaat ook over het waarderen van dieren om ons heen.

2e dag van Tihar: honden – Op deze dag worden honden (Kukur) versierd met bloemenkransen rond hun nek, een rode tika op hun voorhoofd en heerlijk eten. Ze zijn de koning van de dag. Mensen bidden dat honden hun huizen bewaken. Als je iemand een hond noemt, krijg je klappen. Alle honden, zelfs de verdwaalde en de meest lelijke zwerfhonden worden allemaal behandeld als een koning voor de dag. Tihar gaat ook over het doorbreken van de grenzen. Het Goede, Het Slechte en Het Lelijke zijn in de ogen van Moeder Natuur allemaal hetzelfde. In het Hindoeïsme gelooft men dat honden de onderwereld beschermen zoals ze dat ook met huizen doen.

3d dag van Tihar: Koeien – Deze dag gaat over aanbidding van de moeder van het universum: koe. Volgens het Hindoeïsme worden babies gevoed door moedermelk tot ze drie jaar zijn. Daarna zorgen koeien via hun melk voor de in stand houding van het leven. Daarmee zijn koeien de moeders van het universum, het heilige dier. De koe puja wordt uitgevoerd door het geven van een tika aan koeien, een bloemenkrans om hun hals en extra lekker eten. Veel mensen leggen op verschillende plekken in hun huis een beetje koemest neer en drinken een paar druppels koeien urine als onderdeel van een zuiveringsproces. Ook dippen velen een grassprietje in de urine en sprenkelen dat over elkaars lichaam om zo dichter bij de moeder van het universum te zijn.

De avond van de 3de dag van Tihar staat in het teken van Laxmi (Godin van de rijkdom) en wordt gevierd met de Laxmi puja. Daarmee is het de belangrijkste dag. De aanbidding gebeurd met kaarsen, versieringen en olielampen. Het hele land is verlicht. Overal worden foto’s en iconen van Laxmi aanbeden. De puja wordt uitgevoerd in de schemering met behulp van bloemen, wierook, olielampen, kleur-poeders, rode modden, toeters en geld (zowel bankbiljetten en munten). Het ritueel wordt uitgevoerd door een vrouw in het gezin. Ze gebruikt haar hand bedekt met rode modder om een ​​symbolische voetafdruk op de vloer van de woning te maken die leidt naar de plek waar de puja wordt uitgevoerd.

De Laxmi puja wordt ook gedaan door bedrijven. Dat gebeurd op dezelfde manier en wordt meestal uitgevoerd door de kassier van het bedrijf. Het hele bedrijfsgebouw wordt verlicht en al het personeel wordt uitgenodigd. Aansluitend is er meestal een processie.

Laxmi Puja is niet alleen door de verlichting, maar ook speciaal door echo’s van een speciaal lied: Bhailo of Bhailini dat alleen op deze dag is te horen. Op de radio hoor je in deze periode niet anders dan de over het algemeen (melo)dramatische liedjes. Groepen meisjes komen bij elkaar en gaan zingend langs de deuren. Ze geven en ontvangen zegeningen in ruil voor geld of zelfgemaakte lekkernijen. Mannen doen dat ook. Zij zingen Deusi of Deusuray: een lied waarbij elke regel eindigt met het woord `Deusi ‘ of` Deusuray’. Tieners zamelen op deze manier geld in voor een Tihar picnic. Anderen zamelen geld in voor een goed doel.

De 4e dag van Tihar gaat ook over het aanbidden van jezelf en heet Mahapuja. Dit is ook de eerste dag van het nieuwe jaar voor de Newari, een speciale kaste/bevolkingsgroep in Nepal. Een ander populair ritueel op deze dag is de  Govardhan Puja of Guru Tihar of wel aanbidding van ossen.

5e en laatste dag van Tihar: Tika of Bhai Tika Day. Broers en zussen gevel elkaar een tika en een maila (bloemen ketting) en wensen elkaar een lang en gelukkig leven. Dat gebeurd tijdens een speciaal ritueel: zusters geven hun broer vaak zelf gekraakte walnoten. Broers zitten op de vloer, terwijl zusters hun puja uitvoeren. Zusters cirkelen drie keer om broers en druppelen olie op de vloer. Daarna smeren zij olie in de oren en haren van hun broer en geven een tika.

Tika begint met het plaatsen van een reep bananenblad op het voorhoofd van de broer, dat op z’n plek wordt gehouden door de hand van de zuster. Dan brengt de zuster tika paste aan (tika poeder met rijst). Dan dept een zuster met haar vingers zeven kleuren op de basis pasta. Sommigen brengen de tika aan met behulp van een stokje of borstel en zonder gebruik van bananenbladeren. Na de tika krijg de broer een bloemenkrans om zijn nek. Dan doen broers hetzelfde ritueel bij hun zusters.

Broers geven geschenken zoals kleding of geld, terwijl zussen meestal Sagun (die is gemaakt van gedroogde vruchten en noten, en snoep) geven aan hun broer. Daarna is er een fantastisch Tihar feest. Zij die geen broer of zus hebben, kiezen een vriend of vriendin uit om het Tihar ritueel mee te delen.

About Post Author

4 Smiling Faces

Smiling Faces is de korte naam van Stichting Helping Hands 4 Smiling Faces, die in 2009 is opgericht door Tjitske Weersma. Wij verbeteren de leefwereld van kinderen in kindertehuizen in ontwikkelingslanden met concrete, kleinschalige projecten waarbij zij centraal staan. Wij ondersteunen hen ook als ze met 18 jaar die tehuizen moeten verlaten zonder dat ze een vangnet hebben om op terug te vallen. Bij ons komen zij eerst. Met onze hulp komen zij zoveel verder.